Nuôi thành công "vua cá" Mekong, nông dân Đồng Tháp "hái" bạc tỷ
Một nông dân tại Đồng Tháp đã biến giấc mơ thành hiện thực khi ương giống và nuôi thành công cá hô, cá tra dầu – những loài được mệnh danh là "vua của các loài cá" trên sông Mekong. Mô hình độc đáo này không chỉ mang về thu nhập hàng tỷ đồng mỗi năm mà còn góp phần bảo tồn nguồn gen quý hiếm.
Huyền thoại "vua cá" trên dòng Mekong và giá trị "bạc tỷ"
Trong thế giới thủy sản, cái tên cá hô và cá tra dầu luôn được nhắc đến với sự tôn kính, ví như "vua của các loài cá" tại lưu vực sông Mekong. Danh xưng này không phải tự nhiên mà có. Chúng là những loài cá sở hữu kích thước và trọng lượng "khủng", có thể lên đến 3 mét chiều dài và nặng tới 300kg đối với cá tra dầu, hay hàng trăm cân đối với cá hô. Sự suy giảm đáng kể về số lượng trong tự nhiên khiến chúng trở thành những đặc sản quý hiếm, mang lại giá trị kinh tế cao.
Tại trang trại của ông Phan Văn Mật, hay còn gọi là Tư Mật, ở xã Long Định, tỉnh Đồng Tháp, giá bán cá thương phẩm của hai loài này dao động từ 200.000 đến 300.000 đồng/kg, cao gấp 9 đến 10 lần so với các loại cá thông thường. Không chỉ dừng lại ở giá trị kinh tế, cá hô và cá tra dầu còn là biểu tượng của sức mạnh và sự thịnh vượng. Chúng sở hữu sức sống mãnh liệt, khả năng bơi ngược dòng và sinh tồn trong những điều kiện khắc nghiệt của dòng sông Mekong huyền thoại.
Các loài cá quý hiếm, trong đó có loài cá ví như "vua của các loài cá" trên dòng sông Mekong đang được ương, nuôi trong trại ông Tư Mật, xã Long Định, tỉnh Đồng Tháp. Ảnh: T.Đ
Mô hình "độc bản": Ao nuôi cá khổng lồ và kỹ thuật ghép cá thông minh
Trang trại của ông Tư Mật giờ đây không còn là một mảnh đất nhỏ hẹp mà đã phát triển thành một hệ thống quy mô, bao gồm 3 khu vực ương và nuôi thương phẩm với tổng diện tích gần 9,5 hecta. Nơi đây quy tụ những loài cá đặc hữu quý hiếm của sông Mekong như cá tra dầu, cá hô, cá vồ đém (tra bần) và cá hồng vỹ. Điểm nhấn tạo nên sự khác biệt và thành công của ông chính là phương pháp nuôi thưa kết hợp với việc tận dụng hệ sinh thái tuần hoàn.
Khác với cách nuôi dày đặc thường thấy ở các mô hình nuôi cá tra công nghiệp, ông Tư Mật chỉ thả khoảng 300-500 con cá hô giống trên diện tích 5.000m2. Điều này có nghĩa là mỗi cá thể cá hô có không gian vận động lên đến 10-20m2, giúp chúng phát triển tối đa về kích thước, đạt trọng lượng vài chục ký mà thịt vẫn giữ được độ săn chắc.
Ông Tư Mật (phải) trong khu ương cá. Ảnh: T.Đ
Tiếp đó là kỹ thuật nuôi ghép thông minh, nơi cá tra dầu được cho sống chung với cá hô. Cá hô với vai trò là "người dọn dẹp" hiệu quả, tiêu thụ thức ăn thừa và phân của cá tra dầu. Giải pháp này không chỉ giữ cho môi trường nước luôn sạch sẽ, giảm thiểu nguy cơ dịch bệnh mà còn giúp tiết kiệm đáng kể chi phí thức ăn, đặc biệt trong bối cảnh giá cám tăng cao kỷ lục, có thể lên tới 20%.
Không chỉ dừng lại ở việc khai thác nguồn lợi sẵn có, ông Tư Mật còn chủ động sưu tầm con giống từ nhiều tỉnh thành khác nhau, thậm chí cả từ nước ngoài, nhằm làm phong phú thêm bộ sưu tập hơn 10 chủng loại cá đặc sản của mình. Sự đa dạng về nguồn gen này là yếu tố quan trọng góp phần vào sự thành công bền vững của trang trại.
"Bí quyết vàng" giúp nông dân Đồng Tháp "cá kiếm" tiền tỷ
Ở tuổi ngoài 70, ông Tư Mật vẫn giữ được sự nhanh nhẹn và nhiệt huyết trong việc chăm sóc đàn cá "báu vật". Từ một nông dân vốn chỉ gắn bó với 7 công ruộng nghèo khó, ông đã tạo nên một bước đột phá ngoạn mục nhờ vào tư duy dám nghĩ, dám làm và khả năng tiếp thu, ứng dụng kỹ thuật tiên tiến.
Cá hô "khủng" trong trại nhà ông Mật. Ảnh: T.Đ
Câu chuyện khởi nghiệp của ông bắt đầu từ năm 1990, khi ông đào ao nuôi cá thịt. Cơ duyên đến khi ông được Ủy hội sông Mekong chọn tham gia một dự án ương cá giống. Nhờ được chuyển giao kỹ thuật "chích kích dục tố" và những kiến thức chuyên sâu về nuôi dưỡng, ông đã nhanh chóng làm chủ công nghệ, phát triển nghề ương giống "như diều gặp gió".
Ông Mật tâm sự: "Để nuôi được những loài cá 'khủng' như cá hô và cá tra dầu, tôi áp dụng mật độ thả nuôi rất thưa, khoảng 10-20m2 cho mỗi con. Đặc biệt, tôi nuôi ghép cá tra dầu với cá hô để cá hô tận dụng thức ăn dư thừa và chất thải của cá tra dầu. Cách làm này vừa giúp giữ môi trường nước sạch, vừa tiết kiệm chi phí đáng kể."
Hiện tại, trang trại của ông Tư Mật đang sở hữu đàn cá tra dầu với hơn 100 cá thể có trọng lượng từ 30-60kg, cùng hàng nghìn con cá tra dầu khác có trọng lượng trên 10kg. Ngoài ra, ông còn tích cực bảo tồn các loài cá quý hiếm khác như cá vồ cờ, hồng vỹ, hải tượng. Đặc biệt, cá hô đã được ông nhân giống thành công, mở ra hướng đi mới cho việc phát triển loài cá này.
Ông Tư Mật chia sẻ thêm về hiệu quả kinh tế từ mô hình của mình: "Giá trị của những loại cá này cao gấp 9-10 lần cá thường. Trung bình mỗi năm, tôi bán ra thị trường khoảng 40-50 tấn cá thương phẩm với giá từ 150.000 đến 200.000 đồng/kg. Bên cạnh đó, tôi còn cung cấp ra thị trường khoảng 1 triệu con giống mỗi năm, mang về thu nhập từ 2 đến 3 tỷ đồng." Con số này minh chứng cho sự thành công vượt trội và tiềm năng to lớn của mô hình nuôi cá đặc sản này.
Dao động từ vài chục tới vài trăm nghìn đồng, cá chép, cá mè, cá chim là những loại cá ngon, bổ, tốt cho sức khỏe hợp với túi tiền của nhiều gia đình.