Thai Airways cắt giảm hàng loạt chuyến bay quốc tế do áp lực chi phí vận hành tăng vọt

Hãng hàng không quốc gia Thái Lan Thai Airways vừa công bố kế hoạch thu hẹp quy mô khai thác trên diện rộng, cắt giảm hàng loạt đường bay trọng điểm trong khu vực và quốc tế kể từ tháng 5 tới. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh giá nhiên liệu bay leo thang do căng thẳng địa chính trị và nhu cầu di chuyển sụt giảm mạnh trong mùa du lịch thấp điểm. Động thái tinh giản mạng lưới bay không chỉ phản ánh thách thức tài chính của doanh nghiệp mà còn dự báo một giai đoạn đầy biến động đối với thị trường hàng không Đông Nam Á.

Ngành hàng không khu vực đang bước vào một giai đoạn điều chỉnh đầy khó khăn khi các yếu tố vĩ mô không còn ủng hộ sự tăng trưởng nóng. Việc Thai Airways cắt giảm chuyến bay được xem là một bước đi mang tính phòng thủ cần thiết để bảo vệ dòng tiền trước những rủi ro khó lường từ thị trường năng lượng toàn cầu. Theo các chuyên gia kinh tế, các hãng bay đang phải đối mặt với một "cơn bão hoàn hảo" khi chi phí đầu vào tăng nhưng doanh thu đơn vị lại có xu hướng giảm do tâm lý thắt chặt chi tiêu của hành khách.

Sự sụt giảm này không chỉ diễn ra cục bộ tại một vài chặng bay ngắn mà đã lan rộng ra toàn bộ hệ thống đường bay dài nối liền châu Á với châu Âu. Điều này cho thấy tính chất nghiêm trọng của đợt khủng hoảng chi phí lần này, buộc các nhà điều hành phải đưa ra những quyết định cắt tỉa nhân sự và tần suất bay một cách quyết liệt hơn bao giờ hết.

"Gọng kìm" chi phí và áp lực mùa thấp điểm

Quyết định thu hẹp quy mô khai thác của Thai Airways phản ánh sự thật khắc nghiệt mà ngành hàng không toàn cầu đang phải đối mặt. Hiện tại, hãng bay này đang bị kẹt giữa một "gọng kìm" tàn khốc: một bên là chi phí vận hành và giá nhiên liệu bay leo thang chóng mặt, bên còn lại là nhu cầu đi lại của hành khách lao dốc mạnh khi bước vào mùa du lịch thấp điểm (off-peak travel season).

Tại khu vực Đông Nam Á, các đường bay vốn dĩ nhộn nhịp nhất cũng không tránh khỏi làn sóng điều chỉnh. Đáng chú ý, đường bay nối liền hai trung tâm kinh tế lớn là Bangkok và Singapore sẽ ghi nhận mức giảm từ 5 chuyến xuống còn 4 chuyến mỗi ngày. Sự sụt giảm này tương đương với việc mất đi hàng nghìn ghế cung ứng mỗi tuần, gây ảnh hưởng trực tiếp đến luồng giao thương và du lịch giữa hai quốc gia.

Đối với thị trường lân cận, dù các chặng bay đến Việt Nam tạm thời chưa ghi nhận điều chỉnh chính thức, nhưng các tuyến kết nối với Phnom Penh (Campuchia) đã nằm trong danh sách bị cắt giảm đáng kể. Thai Airways đang ưu tiên tập trung nguồn lực vào những đường bay có hiệu suất sinh lời cao hơn, đồng thời sẵn sàng hy sinh thị phần tại các thị trường có biên lợi nhuận mỏng trong suốt tháng 5.

"Chúng tôi buộc phải tối ưu hóa lịch bay dựa trên nhu cầu thực tế của thị trường. Việc duy trì các chuyến bay vắng khách trong bối cảnh giá dầu cao là một gánh nặng tài chính không thể chấp nhận được vào lúc này," đại diện một đơn vị phân tích hàng không nhận định về tình hình của hãng bay Thái Lan.

Thị trường Bắc Á chịu tác động nặng nề nhất

Trong kế hoạch tái cơ cấu mạng lưới bay lần này, khu vực Bắc Á chính là thị trường chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Các thị trường truyền thống vốn là "con gà đẻ trứng vàng" cho du lịch Thái Lan như Trung Quốc, Hàn Quốc và Đài Loan đều ghi nhận những đợt cắt giảm kỷ lục về tần suất khai thác.

• Tạm dừng hoàn toàn đường bay đến Cao Hùng (Đài Loan) kể từ ngày 8/5.
• Cắt giảm mạnh tần suất chặng Bangkok - Seoul (Hàn Quốc) từ 3 chuyến xuống chỉ còn 1 chuyến mỗi ngày.
• Các thị trường trọng điểm bao gồm Bắc Kinh, Thượng Hải và Hong Kong ghi nhận mức giảm từ 30% đến 50%.
• Điều chỉnh giảm số lượng chuyến bay đêm để tiết kiệm chi phí nhân sự và dịch vụ mặt đất.

Việc Thai Airways cắt giảm chuyến bay tại Bắc Á được cho là hệ quả từ sự phục hồi chậm hơn dự kiến của thị trường du lịch Trung Quốc và sự cạnh tranh gay gắt từ các hãng hàng không giá rẻ. Khi chi phí nhiên liệu chiếm tới 30-40% tổng chi phí vận hành, việc duy trì các máy bay thân rộng bay đến những điểm đến này mà không đạt được hệ số lấp đầy ghế tối ưu sẽ gây ra những khoản lỗ khổng lồ cho doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, việc tạm dừng đường bay đến Cao Hùng cho thấy sự thay đổi trong chiến lược tiếp cận thị trường Đài Loan, khi hãng chuyển hướng tập trung vào các trung tâm trung chuyển lớn hơn để gom khách. Đây là một phần trong nỗ lực nhằm tối ưu hóa chi phí vận hành và nâng cao hiệu quả sử dụng đội tàu bay thân rộng của hãng.

Làn sóng cắt giảm lan sang các đường bay dài đến châu Âu

Không chỉ dừng lại ở các đường bay ngắn và trung bình, Thai Airways còn tiến hành rà soát và cắt giảm tần suất trên các tuyến bay dài vượt đại dương. Đây là những đường bay tiêu tốn nhiều nhiên liệu nhất và chịu ảnh hưởng trực tiếp từ việc biến động giá dầu thế giới cũng như các hạn chế về không phận do xung đột quân sự.

Hàng loạt thành phố lớn tại châu Âu vốn là điểm đến quen thuộc của du khách Thái Lan và ngược lại đã bị đưa vào danh sách điều chỉnh. Cụ thể, các đường bay đến Frankfurt, Munich (Đức), Copenhagen (Đan Mạch) hay Stockholm (Thụy Điển) sẽ không còn duy trì tần suất bay hằng ngày như trước. Thay vào đó, hãng sẽ rút xuống còn 5 chuyến mỗi tuần.

Việc điều chỉnh này được tính toán kỹ lưỡng để vẫn đảm bảo khả năng kết nối cho hành khách nhưng đồng thời giảm bớt áp lực chi phí cho những ngày có nhu cầu thấp trong tuần. Đối với những hành khách đã đặt vé vào các ngày bị hủy, hãng sẽ phải thực hiện các phương án chuyển đổi chuyến bay hoặc hoàn tiền, gây ra những xáo trộn nhất định trong lịch trình di chuyển của du khách quốc tế.

Các chuyên gia cho rằng, việc cắt giảm tại thị trường châu Âu còn liên quan đến việc thay đổi lộ trình bay để tránh các khu vực xung đột, khiến thời gian bay kéo dài và tiêu hao nhiều nhiên liệu hơn. Trong bối cảnh đó, việc tinh giản tần suất bay là lựa chọn hợp lý nhất để duy trì sự ổn định tài chính cho hãng hàng không quốc gia này.

Cathay Pacific và HK Express cũng gia nhập cuộc đua "thắt lưng buộc bụng"

Không riêng gì Thái Lan, các "ông lớn" hàng không khác tại khu vực cũng đang có những động thái tương tự. Cathay Pacific (Hong Kong) vừa công bố kế hoạch cắt giảm khoảng 2% tổng số chuyến bay chở khách trong giai đoạn từ giữa tháng 5 đến hết tháng 6/2026. Đây là một tín hiệu cho thấy sự thận trọng của các hãng bay trước những biến số kinh tế toàn cầu.

Đáng chú ý hơn, HK Express - công ty con chuyên về phân khúc giá rẻ của Cathay Pacific - thậm chí còn thực hiện mức cắt giảm mạnh mẽ hơn với 6% số chuyến bay từ ngày 11/5. Đại diện Cathay Pacific thừa nhận rằng nguyên nhân trực tiếp dẫn đến quyết định đau đớn này là do giá nhiên liệu bay leo thang, một hệ lụy khó tránh khỏi từ những căng thẳng địa chính trị kéo dài tại khu vực Trung Đông.

Mặc dù phải đối mặt với nhiều khó khăn trong ngắn hạn, CEO Ronald Lam của Cathay Pacific vẫn khẳng định hãng sẽ kiên trì với tầm nhìn dài hạn. Ông cho biết hãng vẫn giữ kế hoạch tăng 10% công suất trong cả năm nay để phục vụ nhu cầu đi lại đang có xu hướng tăng cao trở lại đến Bắc Mỹ và Australia. Điều này cho thấy một chiến lược phân hóa rõ rệt: cắt giảm ở những nơi kém hiệu quả và đầu tư mạnh vào những tuyến bay xuyên lục địa có tiềm năng lớn hơn.

Triển vọng thị trường và rào cản từ địa chính trị

Dưới góc nhìn của giới phân tích, thị trường hàng không toàn cầu vẫn đang ở trong trạng thái "báo động đỏ" về chi phí. Mặc dù các nỗ lực ngoại giao quốc tế, bao gồm thỏa thuận ngừng bắn tạm thời giữa Mỹ và Iran, đã mang lại một số hy vọng, nhưng ngành hàng không vẫn chưa thể sớm "thở phào" nhẹ nhõm.

Nguồn cung nhiên liệu được dự báo sẽ tiếp tục khan hiếm và duy trì ở mức giá đắt đỏ trong nhiều tháng tới. Ngay cả khi các tuyến vận tải qua Eo biển Hormuz được khai thông hoàn toàn, độ trễ của thị trường và các chi phí bảo hiểm vận tải tăng cao vẫn sẽ là rào cản lớn đối với các hãng bay. Việc Thai Airways cắt giảm chuyến bay có thể chỉ là khởi đầu cho một đợt điều chỉnh quy mô lớn hơn của nhiều hãng hàng không khác trong khu vực nếu tình hình không có dấu hiệu cải thiện.

Dự báo từ các tổ chức hàng không quốc tế cho thấy lịch bay của các hãng sẽ chỉ có thể dần ổn định trở lại từ tháng 7. Đây là thời điểm áp lực chi phí được kỳ vọng sẽ hạ nhiệt và nhu cầu du lịch hè bắt đầu bùng nổ, giúp các hãng hàng không cải thiện dòng tiền và khôi phục lại các đường bay đã tạm dừng.

Trong giai đoạn chuyển giao đầy thách thức này, khả năng quản trị rủi ro và sự linh hoạt trong điều hành lịch bay sẽ là yếu tố then chốt quyết định sự sống còn của các doanh nghiệp hàng không. Những hãng bay biết tận dụng giai đoạn thấp điểm để bảo trì đội tàu và tối ưu hóa bộ máy vận hành như Thai Airways hay Cathay Pacific được kỳ vọng sẽ có sức bật tốt hơn khi thị trường hồi phục.

Hành khách trong thời gian tới cần chủ động theo dõi sát sao thông tin từ các hãng hàng không để cập nhật những thay đổi mới nhất về lịch trình. Việc Thai Airways cắt giảm chuyến bay là một lời nhắc nhở rằng ngành hàng không vẫn đang phải vật lộn để tìm lại điểm cân bằng sau những cú sốc liên tiếp từ thị trường năng lượng và địa chính trị toàn cầu.